It’s raining men: #lekkertellen

#lekkertellen week 3

Stel, u bent een vrouwelijke romanschrijver of dichter en als u uw pols controleert, dan leeft u nog. Hoeveel boekenkaternen wijdden deze week een volledige pagina aan iemand van uw sekse? Het antwoord is: slechts één, namelijk die van Trouw (gelooft u mij, De Lezeres heeft geen aandelen in Trouw).

Stel, u bent een levende mannelijke romanschrijver of dichter. Welke boekenkaternen wijdden een volledige pagina aan iemand van uw sekse? Het antwoord is: alle acht de boekenkaternen deden dat. En niet met slechts één stuk over een mannelijke schrijver, maar vaak met tussen de drie en de vijf artikelen. Meestal mag u er ook nog mooi bij op de foto.

Heeft het dan als vrouw zin om naar non-fictie over te stappen? Nee, want daar zijn de getallen precies hetzelfde.

Met uitzondering van Trouw hadden de vrouwen weer in alle katernen de kleine recensies, ergens achterin geplaatst. Het percentage besproken vrouwen is al treurig (totaal 21%), maar als je dit om zou rekenen naar kolomruimte dan kom je ergens tussen de 10 en 15% uit.  Maar niet getreurd, er is altijd muziek, en met een goede playlist slaan we ons ook door deze week #lekkertellen

NRC

Zoals zangeres Katy Perry al zong: you’re hot then your cold // you’re yes then you’re no. Kreeg de Lezeres vorige week even het idee dat de boekenbijlage van de NRC met haar flirtte, zo gelijkwaardig was de m/v-verdeling, deze week was hij weer ijskoud. 3 kleine recensies voor vrouwelijke auteurs, bij elkaar opgeteld dus 1 pagina voor de vrouwen. De andere 12 pagina’s waren helemaal voor de mannen. Recensenten: idem. In kolomruimte uitgedrukt was 10% van het katern voor de vrouwen, 90% voor de mannen.

De Morgen

Zoals Jay-Z rapte: I got 99 problems but a bitch ain’t one. 1 vrouwelijke auteur in een éénkolomstuk besproken helemaal achter in het katern, wederom geschreven door de enige vrouwelijke recensent die aan deze bijlage meewerkte. Verder nog twee korte signalementjes over twee boeken van vrouwen.* Zelfde verhoudingen als de NRC dus. De Morgen sluit af met een gewelddadige passage uit Boon waarin een vrouw gewurgd wordt.

De Standaard

Zoals Prince ooit zijn grote voorbeeld James Brown echode: I like ‘em fat // I like ‘em proud. Bij De Standaard zingen ze op de redactie vast: I like ‘em dead, I like ‘em foreign. Want net als vorige week wederom geen Nederlandstalige vrouwelijke auteur uit het heden gerecenseerd, enkel Angela Carter en Daphne du Maurier. Wel twee interessante grote stukken over deze bijzondere auteurs. En ook hoera: heel veel stukken door vrouwelijke critici, 3 man, 6 vrouw! Geen man schreef over een vrouw, andersom wel.

Vrij Nederland en De Groene Amsterdammer

Elvis zong het al: A little less conversation, a little more action please. Beide katernen bespraken geen vrouwen. En dat door boekenredacties die heus wel beter weten.

Trouw

Zo harmonieus als Kenny Rogers en Dolly Parton zongen: Islands in the stream, that is what we are, zo evenwichtig verdeelde Trouw deze week de recensieruimte tussen mannen en vrouwen. Van de auteursverhoudingen kan dat, wederom door de signalementen, niet worden gezegd: die sectie blijft helaas een mannenbolwerk waar deze week slechts 1 vrouw een bres in wist te slaan. Daar staat tegenover dat twee non-fictietitels van vrouwen werden besproken door een man.

Het Parool

‘If you don’t know me by now….You will never never never know me (Oh)’ zingen Harold Melvin & The Blue Notes. Vooral dat (Oh) is diepgevoeld in een nummer boordevol emotie. Na drie weken tellen vrees ik voor Het Parool. Ze presteerden het al eens een boekenkatern te publiceren zonder vrouwen en er blijft het gevoel hangen dat de vrouwen die er wél in staan welwillend geduld worden. Ik tel natuurlijk wekelijks trouw om voorbij dat gevoel te geraken. Dit keer hebben ze net de nul-besproken-vrouwen-grens weten te vermijden door een prentenboek over Karel Appel te bespreken: het is geschreven door Imme Dros en geïllustreerd door Harry Geelen, die dan ook eerlijk de aandacht moeten delen in een stukje van een halve kolom. Wie niet op ruimte heeft hoeven beknibbelen is boekenredacteur Maarten Moll, de opruiming van zijn boekenkast neemt een hele pagina in beslag. De vraag is of J. M. Coetzee in de kast mag blijven, vervolgens noemt hij 24 schrijvers en 2 schrijfsters. Moll lijkt zich er half-bewust van te zijn dat dit problematisch is en lost dat op met een zin tussen haakjes: ‘En alle vrouwen mogen in mijn boekenkast blijven staan.’ Oh, wat goed van je. Liever had ik een stuk meer gelezen over de ‘Lesbische boekjes’ die een pagina eerder al te kort werden besproken.

De Volkskrant

Ik moest denken aan de openingszin van Ciara’s ‘Like a boy’: ‘2007. Ladies, I think it’s time to switch roles’. Trudeau en zijn progressieve, genderevenwichtige kabinet krijgen twee pagina’s in het achtergrond- en opiniekatern Vonk. Enthousiast bladerde ik verder, om een stuk van Marjolein van de Water aan te treffen die het werk van de Argentijnse schrijfster Nadia Fink bespreekt, die in haar kinderboeken het Zuid-Amerikaanse machismo en genderclichés flink uitdaagt. Kinderboeken die niet over prinsessen maar over Violeta Parra, Frida Kahlo en Juana Azurduy gaan? I like!

Maar waarom tref ik dit stuk buiten de boekenbijlage aan? Aarde aan de Lezeres; de boekenbijlage zelf opent met een ‘good old’ navelstaarderig interview met Menno Wigman door John Schoorl. Derde week op rij: man over man opent groot het boekenkatern. Er werd in de hele boekenbijlage geen enkel stuk gewijd aan literatuur geschreven door vrouwen, alleen heel kort in de signalementen een paar regeltjes, en een kort stuk over een thriller. Wel wordt tot twee keer toe de biografie van Olga de Haas van Femke van Wiggen, Opzij-redactrice, de grond in geboord (door Peters en Truijens). En daarmee was de koek voor de vrouwelijke auteur al weer op. Alle grote stukken met foto’s: man, man, man, man. Ironisch is daarom de aandacht voor feminisme als onderwerp. Marcel Hulspas is heel negatief over Toch de vrouw van Melvin Kommer – noemt het boek vreselijk generaliserend in zijn manbeeld (stuk wordt begeleid door een iconische foto van Ed van der Elsken: 3 paar blote vrouwenbenen die blijkbaar de geestelijke superioriteit van de vrouw moeten illustreren). Een mooie bijdrage is het interview met uitgever Eric Visser, oprichter van De Geus en nu uitgever bij het nieuwe World Editions. Hij praat over de disbalans in uitgegeven en bekroonde schrijfsters en dat het niet zo moeilijk is het anders te doen: ‘Ik wilde net zoveel mannen als vrouwen uitgeven, en dat is gelukt.’ Inderdaad, de Volkskrant, zo moeilijk kan een evenwichtige verdeling toch niet zijn? Stap voor stap, vrouw na vrouw. Deze editie is ondanks alles een hoopgevend bewaarexemplaar, want misschien leest een criticus als Arjan Peters wel ook iets anders dan zijn eigen stukken in zijn katern en neemt hij de boodschap daarin ter harte.

Schermafbeelding 2016-02-06 om 19.02.58

De loden leesbril van week 3 gaat naar De Groene Amsterdammer. De Lezeres proberen mild te stemmen met kattenplaatjes: nice try, maar niet gelukt. 

*Een  interview met Xandra Brood die samen met een mannelijke ghostwriter een boek over haar man schreef is niet meegeturfd als een vrouwelijke auteur centraal. Interview gaat uiteraard over de mannelijke kunstenaar en ik ben gekke henkie niet.

Advertenties

2 gedachtes over “It’s raining men: #lekkertellen

Reacties zijn gesloten.